Vijf vuistregels voor het schrijven van geschiedenis

Op 13 maart volgde ik in Amersfoort een masterclass bij Els Kloek. Els is historica en schrijfster, onder haar regie is door 300 schrijvers gewerkt aan het vrouwenlexicon. Ze begon haar presentatie met de geruststellende woorden: “Er zijn heel weinig mensen die echt heel goed kunnen schrijven. Er zijn heel veel mensen die behoorlijk goed kunnen schrijven. Geschiedenis is ruw materiaal, de historicus legt lijnen aan maar het is een grote bende. Iedere nieuwe dag komt er één dag geschiedenis bij.”

Het leuke van geschiedenis beschrijven is dat je niet alleen een persoon uit de geschiedenis maar ook jezelf beter leert kennen. Wat vraag jij je af? Hoe ziet je schrijfproces er uit? Er is nog veel onderzoek te doen, er zijn nog zoveel verhalen van vergeten vrouwen én mannen die nog niet beschreven zijn.

Vijf vuistregels van  Els als je zelf vrouwengeschiedenis gaat beschrijven:

1. Voornaam

Zorg dat de naam van de hoofdpersoon valt in de eerste of tweede zin van elke alinea. Stel dat je een verhaal schrijft over Annie en je wilt een alinea schrijven over de invloed van haar vader Huub. Om dit toe te passen schrijf je niet over “Huub” maar over “Annie’s vader”.

2. “Naar mijn mening…”

Vermijd waardeoordelen: zowel positief als negatief. Laat de lezer zelf een oordeel vormen en wees eerlijk als je het niet zeker weet: “zij had de reputatie…” in plaats van “zij was…”.

3. Individu centraal

Behandel de hoofdpersoon als individu, niet als representant. Pas dus op met uitspraken als “meisjes kregen geen kansen in het onderwijs.” Zeg het met feiten, niet met verontwaardiging.

4. Trap er niet in

In vrouwenverhalen ligt truttigheid en zieligheid op de loer. Het gezin is vaak een belangrijk element maar voorkom dat kneuterigheid gaat overheersen in het verhaal.

5. Schrijfproces

Je kunt jezelf verliezen in research in archieven en de bibliotheek. Combineer het onderzoeken met schrijven. Maak een planning en reserveer daarin tijd voor zowel het opzoeken van informatie als het werken aan de tekst.


Foto: Middeleeuws klooster De Observant in Amersfoort

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *